Studiereis Frans in Frankrijk – Taalweekend
Succesverhaal: Frans in de praktijk bij Holland Casino om praktijkervaring op te doen! Tijdens een maatwerktraject ontwikkelden medewerkers van Holland
Een goede taaltraining voor HR draait om de gesprekken en teksten die je echt voert en schrijft: een sollicitatiegesprek met een kandidaat uit het buitenland, een verzuimgesprek, een onboarding in het Engels, een beleidsstuk dat iedereen moet kunnen lezen. Daarnaast ben je als HR vaak degene die taaltraining voor medewerkers regelt. Hieronder lees je hoe je beide aanpakt: welke vaardigheden tellen, welke leervorm past, wat het kost en welke regelingen een deel van de rekening kunnen betalen.
Wie zoekt naar taaltraining voor HR, heeft meestal een van deze twee vragen.
1. Ik werk zelf in HR en wil mijn taal verbeteren. Je krijgt steeds vaker kandidaten en collega’s die geen Nederlands spreken, of je werkt in een internationaal team waar de voertaal Engels, Duits of Frans is. Je wilt een functioneringsgesprek net zo goed in het Engels kunnen voeren als in het Nederlands.
2. Ik ben HR- of opleidingsmanager en zoek taaltraining voor medewerkers. Denk aan anderstalige collega’s die beter Nederlands moeten leren voor veiligheid en samenwerking, of aan Nederlandse medewerkers die met buitenlandse klanten en vestigingen werken.
Vaak lopen de twee door elkaar. De HR-adviseur die een Pools- of Arabischsprekend team begeleidt, heeft zelf baat bij een paar basisvaardigheden in die taal, en zorgt tegelijk voor NT2-lessen voor het team. Daarom behandelen we hieronder beide kanten.
HR is gesprekswerk. De momenten waarop taal ertoe doet, zijn goed te benoemen, en precies die horen in een training terug te komen. Dat is ook wat taaldidactici de transfer naar de praktijk noemen: wat je in de les oefent, moet je maandag op je werk kunnen gebruiken.
| HR-situatie | Wat je in de andere taal moet kunnen | Typische valkuil |
|---|---|---|
| Werving en selectie | Vacatures schrijven, doorvragen in een interview (STAR-vragen), arbeidsvoorwaarden uitleggen | Te letterlijk vertaalde vacatureteksten die stijf of onduidelijk overkomen |
| Onboarding | Een welkomstprogramma presenteren, regels en procedures helder uitleggen | Te veel jargon in de eerste week |
| Functionerings- en beoordelingsgesprek | Feedback geven en ontvangen, doelen formuleren | Feedback die in de ene cultuur direct is en in de andere als kwetsend wordt ervaren |
| Verzuim en re-integratie | Een gevoelig gesprek voeren, afspraken vastleggen, wettelijke stappen uitleggen | Nuance kwijtraken waar die juridisch of menselijk telt |
| Slechtnieuwsgesprek | Een besluit duidelijk en respectvol brengen | Om de boodschap heen draaien, of juist te bot zijn |
| Beleid en interne communicatie | Personeelshandboek, e-mails en nieuwsbrieven in begrijpelijke taal | Teksten die anderstalige medewerkers niet kunnen lezen |
De kolom ‘valkuil’ laat zien dat het zelden om grammatica alleen gaat. Onderzoek naar werknemers in internationale organisaties spreekt van Professional Intercultural Communicative Competence: naast de taal moet je begrijpen hoe leiderschap, hiërarchie en directheid in een andere cultuur werken. Ook de wetenschappelijke literatuur over HRM stelt dat de rol van taal in werving, training en promotie nog te weinig onderzocht is, terwijl die rol in de praktijk groot is.
Wil je dieper in op die cultuurkant, lees dan ons stuk over taal- en cultuurverschillen in communicatie.
Voor wie taaltraining voor medewerkers regelt, zijn de cijfers duidelijk. Volgens de Rijksoverheid spreken of schrijven naar schatting zo’n 750.000 werknemers gebrekkig Nederlands. Via het Taalakkoord stimuleert de overheid werkgevers om daar iets aan te doen, met e-learning, taalcoaching en individuele of groepslessen.
Tegelijk is Nederlands nog altijd de taal van de werkvloer. In ongeveer 80% van de gevallen gaat de communicatie met collega’s en leidinggevenden alleen in het Nederlands; in 14,4% wordt er naast Nederlands ook Engels gebruikt. Wie het Nederlands niet goed beheerst, mist dus instructies, overleg en de informele praat bij de koffieautomaat. Voor HR betekent dat risico’s bij veiligheid, langere inwerktijd en mensen die eerder vertrekken.
Dat het gesprek over taal niet vanzelf op gang komt, blijkt uit Rotterdams onderzoek: van de 90.000 Rotterdammers die moeite hebben met Nederlands werkt 57%, maar op de werkvloer wordt over taalontwikkeling lang niet altijd gesproken. Daar ligt een taak voor HR: het onderwerp bespreekbaar maken, zonder dat medewerkers zich ervoor schamen.
Ook in de re-integratie loont scholing. Het UWV meldt dat bijna 60% van de WGA-gerechtigden die tussen 2012 en 2018 scholing kregen, daarna betaald werk vond, terwijl jaarlijks maar zo’n 1% van de uitkeringsgerechtigden een scholingstraject krijgt. Voor werkgevers die mensen met een taalachterstand aannemen, is een goed taaltraject dus een verstandige investering.
Meer over de rol van taal in de eerste weken van een nieuwe medewerker lees je in onze gids over taal in onboarding.
Of je nu jezelf of een heel team wilt trainen, deze volgorde voorkomt dat je geld uitgeeft aan lessen die niet passen.
Die laatste stap is de belangrijkste. Uit praktijkonderzoek blijkt dat de grootste valkuil het scheiden van leren en werken is. De SER adviseert werkgevers bovendien om medewerkers vroeg bij hun eigen leerproces te betrekken en een leercultuur te bouwen met leren in de praktijk, in plaats van te vertrouwen op eenmalige cursussen.
Wil je dit stappenplan uitgebreider, met vragen per stap? Gebruik dan onze checklist voor een zakelijk taaltraject of de 5-stappenhandleiding taalontwikkeling medewerkers.
Er is geen beste vorm, wel een beste vorm voor jouw doel. Een overzicht, met onze gepubliceerde tarieven waar die er zijn:
| Leervorm | Geschikt voor | Tarief bij ons |
|---|---|---|
| Individuele les op maat | HR-professionals met specifieke gesprekken of teksten; leidinggevenden | vanaf € 110 per uur |
| VIP-training (spoed en individueel) | Snel resultaat nodig, bijvoorbeeld voor een nieuwe functie of een buitenlandse vestiging | vanaf € 1.850 per training |
| Maatwerktraject | Een team of afdeling met eigen vaktaal en doelen | € 1.100 tot € 4.400 |
| Groepstraining voor 3 personen | Klein team met vergelijkbaar niveau | € 45 per uur per persoon (standaardtalen), € 54 (niet-standaardtalen) |
| Groepstraining voor 4 personen | Iets grotere groep, lagere prijs per persoon | € 35 per uur per persoon (standaardtalen), € 45 (niet-standaardtalen) |
| Groepsles | Algemene taalvaardigheid in een vaste groep | € 17,50 tot € 19,50 per uur |
| Studiehuis NT2-strippenkaart | Anderstalige medewerkers die flexibel Nederlands willen leren | € 195 tot € 700 |
| Blended learning | Mensen met een volle agenda; leren tussen de lessen door | op aanvraag |
Kies je voor een groep, let dan op het niveau. Een groep met één beginner en drie gevorderden haalt voor niemand het beste eruit. Meer over hoe je een groep goed samenstelt, lees je in wat groepstraining taal effectief maakt.
Voor HR-professionals zelf werkt een individueel traject vaak het best, omdat de gesprekken die je oefent vertrouwelijk zijn. Een verzuimdossier of een lastige beoordeling bespreek je liever één-op-één met een docent dan in een groep collega’s.
Reken voor een traject niet alleen met het uurtarief. Tel ook de lesuren in werktijd, de tijd voor zelfstudie en de begeleiding door een leidinggevende mee. Een kort intensief traject kan per uur duurder zijn, maar sneller resultaat opleveren dan een lange reeks losse lessen.
Voor de kosten zijn er verschillende routes:
Regelingen veranderen per jaar en per regio. Controleer voorwaarden en aanvraagtermijnen altijd bij de uitvoerende instantie of het Regionale Werkcentrum voordat je een traject start, want sommige subsidies moet je aanvragen vóór de eerste les.
We geven al jaren taaltrainingen aan bedrijven en zien steeds hetzelfde patroon: trajecten slagen of mislukken op de werkvloer, niet in het lokaal. Een medewerker die twee uur per week les heeft en daarna nergens Nederlands of Engels hoeft te spreken, gaat nauwelijks vooruit. Een medewerker die na de les meteen een overleg mag voorbereiden, wel.
Daarom beginnen we nooit met een cursusboek, maar met de vraag welke situaties beter moeten. Voor een HR-adviseur oefenen we de gesprekken die ze deze maand nog voert. Voor een productieteam halen we de vaktaal uit hun eigen werkinstructies. En we combineren taal met cultuur, omdat we vaak zien dat het probleem niet in de woorden zit maar in de verwachtingen: hoe direct mag feedback zijn, wie neemt in een overleg het woord, wat betekent ‘ja’ eigenlijk.
Ook vinden we dat HR niet alles hoeft te weten van taaldidactiek. Wel helpt het als je drie dingen bewaakt: duidelijke doelen, lessen die in de planning passen, en een leidinggevende die meedoet. Wie die drie op orde heeft, ziet resultaat.
— Bogaers
Bij Bogaers Taleninstituut stellen we taaltrainingen samen in 25 talen, klassikaal, online of blended, voor één persoon of een hele afdeling. Je kunt kiezen voor een bedrijfstraining op maat, een individuele training voor jezelf als HR-professional, of een spoed-VIP-training als het snel moet. Ook voor cultuurtraining en voorbereiding op examens zoals NT2 kun je bij ons terecht. Bekijk de actuele prijzen op onze pagina met aanbiedingen en tarieven of vraag een offerte aan voor een traject dat bij jouw organisatie past.
Een paar fouten zien we vaak terug bij organisaties die voor het eerst een taaltraject regelen:
Wat een goed georganiseerd teamtraject voor HR oplevert, zetten we op een rij in de voordelen van teamtraining taal.
De taal die je het vaakst nodig hebt in gesprekken met kandidaten en medewerkers. In veel internationale organisaties is dat Engels, maar werk je met een team dat vooral een andere taal spreekt, dan helpen zelfs basisvaardigheden in die taal om vertrouwen op te bouwen. Voor anderstalige collega’s is Nederlands (NT2) meestal de belangrijkste stap.
Dat hangt af van je startniveau en je doel. Wie al een redelijk niveau heeft en vooral gespreksvaardigheid wil verbeteren, kan met een kort intensief traject al veel bereiken. Wie een heel niveau omhoog wil, moet rekenen op een langer traject met zelfstudie tussen de lessen door; een intake geeft je een realistische inschatting.
Ja, online lessen met een docent werken goed voor gespreksvaardigheid en zijn makkelijk in te plannen. Veel organisaties kiezen voor blended learning: lessen met een docent, aangevuld met online oefeningen. Zo combineer je persoonlijke feedback met flexibiliteit.
Vaak wel, zeker als de training nodig is voor de functie. Daarnaast kunnen subsidies en regelingen voor taalontwikkeling een deel van de kosten dekken, afhankelijk van de doelgroep en de voorwaarden van dat moment. Check vooraf bij het Regionale Werkcentrum of de uitvoerende instantie wat voor jouw situatie geldt.
Vergelijk het niveau bij de start met het niveau na afloop, liefst aan de hand van het Europees Referentiekader. Kijk daarnaast naar de praktijk: voert de deelnemer de gesprekken nu zelfstandig, worden e-mails beter begrepen, zijn er minder misverstanden? Spreek die indicatoren af vóór de training begint.
Succesverhaal: Frans in de praktijk bij Holland Casino om praktijkervaring op te doen! Tijdens een maatwerktraject ontwikkelden medewerkers van Holland
